Jan speelt in de tuin als hij een gat in de grond ontdekt waar allemaal kleine beestjes in rond krioelen. Hij besluit ze te vangen en in een glazen bak te zetten. Deze bak zet hij in de kamer. Dat vindt zijn moeder echter niet zo'n goed idee. Eenvoudig verhaal dat verschijnt in de serie 'Lees en weet'*, een serie samenleesboeken waarin fictie en non-fictie gecombineerd worden. Voor de kinderen die net beginnen te lezen is er een fictietekst (AVI-M3), voor de kinderen die al ervaring hebben is er een non-fictietekst (ca. AVI-E4). De jonge doelgroep leest op de linker bladzijdes het verhaal dat speciaal voor hen in een grote, schreefloze letter is gezet en waarvan de zinnen steeds op een nieuwe regel beginnen. Aan de rechterkant staat de achtergrondinformatie over kleine beestjes in een klein lettertype, begeleid door kleurenfoto's en/of -tekeningen. Het geheel is kleurig uitgegeven: de gekleurde hoofdstukbalken worden ook voor de inhoudsopgave gebruikt; op de rechterpagina zijn de fotorand en het gebruik van kleurvlakken duidelijke non-fictie-elementen; op de linkerpagina staan illustraties die vaak bij fictie horen. Het doel om samen te lezen lijkt wat vergezocht, omdat de één een verhaal en de ander puur informatie leest. Vanaf ca. 6 jaar.

De serie 'Lees en weet' van uitgeverij Zwijsen richt zich op kinderen die leren lezen. Het zijn samenleesboeken, waarbij de beginnende lezer samen leest met een meer ervaren lezer. Op de linkerpagina staat een eenvoudig fictieverhaal (AVI-1 of 2) en op de rechterpagina vind je een informatieve non-fictietekst van een hoger AVI-niveau. Elementen uit de fictietekst worden verder toegelicht in de non-fictietekst. Illustraties en foto’s wisselen elkaar af. De lay-out is niet te druk en overzichtelijk. Op de linkerpagina lees je hoe Jan in de tuin speelt. In een gat in de grond vindt hij allemaal kleine beestjes. Hij vangt ze en zet ze in een glazen bak. Die bak komt in zijn kamer, zodat hij er altijd naar kan kijken. Maar dat vindt mama maar niets … De gekleurde balken aan het begin van elk hoofdstuk komen ook terug in de inhoudsopgave. Zo kan je ze nog gemakkelijker terugvinden. Hoewel de boekjes erg mooi ogen en er heel aantrekkelijk en volledig uitzien, zijn ze misschien toch wat te uitgebreid om echt de leesmotivatie te bevorderen. Lezen en dan nog een boel informatie verwerken is soms wat teveel gevraagd.