Een avontuurlijke jongen, zeerovers, een tropisch eiland, een verborgen schat, een onbetrouwbare bemanning, een snelle schoener, een dubbelhartige scheepskok, muiterij enz.: ideale ingrediënten om een spannend verhaal mee op te bouwen waarin moord en doodslag, malaria, trouw, hebzucht en dronkenschap ook een belangrijke rol gaan spelen. En als de auteur dan ook nog een stevige dosis schrijftalent bezit, kan er een avonturenverhaal ontstaan dat Schateiland gaat heten.

Puur toevallig komt de jonge Jim Hawkins in het bezit van een kaart die de weg wijst naar een schat die op een tropisch eiland begraven ligt. Als hij ermee naar de dokter en de landjonker gaat, ontbrandt bij hem de zucht naar avontuur. De jonker steekt zijn geld in het uitrusten van een schoener en het aanwerven van een bemanning. Hij laat zich daarbij helpen door lange Jan Silver, maar is wat te loslippig over het doel van de reis. Silver, oud-scheepskok, zorgt ervoor dat een deel van de bemanning uit zeerovers bestaat. Die Silver zal een van de intrigerendste personen uit het boek worden: een man die zijn ware bedoelingen voortreffelijk weet te verbergen onder een masker van dienstbaarheid en vriendelijkheid, die met zijn welbespraaktheid de mensen precies krijgt waar hij wil. Dat hij zich voortbeweegt met behulp van een kruk doet daarbij niets af aan zijn krachtdadig optreden. Kortom, een uiterst kleurrijke figuur die erin slaagt ook bij de lezer, wisselende gevoelens op te roepen. Als Robert Louis Stevenson ergens in geslaagd is, dan wel in de weergave van deze dubbelhartige man. De kern van het verhaal speelt zich af op het tropische eiland. Ten gevolge van een muiterij onder een groot deel van de bemanning ontstaat er een tweedeling: Jim, de dokter, de jonker, de kapitein en nog een paar man moeten het opnemen tegen de nietsontziende muitende groep. Bij de muiters voert Silver de boventoon: hij heeft zich tot kapitein gepromoveerd. Door zijn onverschrokken en doortastend optreden weet Jim ervoor te zorgen dat de anderen niet geheel kansloos zijn. Op een dode man meer of minder wordt door beide partijen niet gekeken, maar de dokter verleent zijn diensten wel aan ieder die hulp nodig heeft. Op den duur zijn de gelederen aan beide kanten uitgedund. Met veel bravoure slaagt Silver er steeds weer in zijn mannen in het gareel te krijgen. Zijn ultieme doel, de schat, bereikt hij echter niet. Een onverwachte ontknoping leidt naar een happy end voor Jim en zijn medestanders. En voor Silver, die er toch in slaagt zich bij hen te voegen voor de terugreis. Zijn drie resterende makkers laat hij echter op het eiland. Aan het eind van het verhaal laat Jim ? hij is het die het grootste deel van het relaas vertelt ? weten hoe het enkelen na terugkeer in Engeland vergaan is. Over hemzelf komen we niets te weten. Zo nu en dan komen in het verhaal ook verwijzingen naar religieuze opvattingen ter sprake, o.a. de bezorgdheid over het hiernamaals. Misschien wel begrijpelijk in situaties waarin men aan een mensenleven weinig waarde hecht. Het boeiendst is het toch te lezen hoe mensen zich onder extreme omstandigheden en gedreven door de zucht naar geld gedragen. Bijna een psychologische roman, maar spannend genoeg om daar niet onder te lijden. [Herman Kakebeeke]

De Engelse jongen Jim Hawkins helpt in de 18e eeuw zijn moeder en zieke vader in hun herberg 'Admiral Benbow'. Op een dag huurt een vreemde piraat voor langere tijd een kamer. Jim mag hem niet en is bang voor de vreemde mannen die hem opzoeken, maar luistert wel naar zijn verhalen. Als de man plotseling overlijdt, vindt Jim in zijn zeemanskist de kaart van een eiland waar een schat begraven is. Met jonker Trewlawney en een aantal piraten vaart hij naar het eiland. Na de nodige tegenslagen, o.a. een opstand van de piraten geleid door hun kok, lukt het Jim met hulp van een schipbreukeling de schat op het eiland te vinden. De belangrijke Victoraanse Schotse schrijver (1850-1894) is het bekendst door dit boek en 'The strange case of Dr. Jekyll and Mr Hyde'. Het wordt onterecht vaak gezien als kinderboek, verschijnt ook meestal in bewerkingen voor kinderen, maar het was bedoeld voor volwassenen. Het levendige, vlotgeschreven en goed vertelde verhaal zal hen nog steeds kunnen boeien, o.a. door de humor, maar kan jongeren vanaf ca. 13 jaar ook aanspreken. Deze nieuwe vertaling leest prettig; jammer dat de pentekeningen ontbreken. Omslagillustratie in kleur van een 18e-eeuws schip voor een eiland. Kleine druk.